Przepisy prawne dotyczące badania rozkładu pola elektromagnetycznego (pomiarów)

Jest to podstawowy akt prawny dotyczący ochrony przed pole-EM przy narażeniach pracowniczych. Należy go stosować przy pracach, przy których może wystąpić narażenie na pole elektromagnetyczne lub w miejscach narażenia na pole-EM.

Na podstawie tego rozporządzenia użytkownik źródeł pola-EM obsługiwanych w miejscach wykonywania pracy musi spełnić opisane obowiązki. Na podstawie tego rozporządzenia lub w zgodności z nim wydawane są metody badawcze (pomiarowe) dla różnych rodzajów źródeł. Laboratoria badawcze wybierają te metody jako podstawy zakresu akredytacji.

Prawidłowa (obowiązująca) nazwa aktu prawnego, do której należy się odwoływać:

Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki społecznej z dnia 29 czerwca 2016 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy pracach związanych z narażeniem na pole elektromagnetyczne

Załączony dokument w repozytorium Sejmu jest obwieszczeniem o tekście jednolitym po zmianach, aktualna treść rozporządzenia od trzeciej stronicy dokumentu.

Tutaj można dokument pobrać, a poniżej – poczytać.

D20180331

Jest to powszechnie znane rozporządzenie o różnych czynnikach dopuszczalnych w miejscu wykonywania pracy (tzw. rozporządzenie o NDS).

Fragment dotyczący pola-EM jest zawarty w nim począwszy od stronicy 37 dokumentu (wprowadzenie i oznaczenia), str. 39 i 40 zawierają tabele wartości liczbowych wraz z objaśnieniami.

Prawidłowa (obowiązująca) nazwa aktu prawnego, do której należy się odwoływać:

Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki społecznej z dnia 12 czerwca 2018 r. w sprawie najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy

Uwaga: tabele zawierają wartości w notacji potęgowej wyrażone w jednostkach miary podanych w nagłówkach kolumn.
Przykładowy zapis

3,2×10⁵ [A/m]

oznacza 320 000 [A/m], inaczej 320 [kA/m].

Z kolei zapis

0,8×10⁵/(3×f) [A/m]

oznacza, że liczbę 80 000 należy podzielić przez trzykrotną wartość częstotliwości pola-EM (f) wyrażoną w hercach ([Hz]); dla przykładowej częstotliwości 400 Hz prowadzi to do wartości dopuszczalnej pola-M równej 66,67 [A/m]

Tutaj można dokument pobrać, a poniżej – poczytać.

D20181286

Ten dokument w naszych badaniach pełni podwójną rolę: aktu obowiązującego prawa oraz opisu metody wykonywania badań (jest metodą objętą akredytacją).

Metoda dotyczy pól elektromagnetycznych w środowisku (nie w środowisku pracy) w szerokim zakresie częstotliwości, w tym radiowych oraz od linii i stacji elektroenergetycznych (50 Hz).

Prawidłowa (obowiązująca) nazwa aktu prawnego, do której należy się odwoływać:

Rozporządzenie Ministra Klimatu z dnia 17 lutego 2020 r. w sprawie sposobów sprawdzania dotrzymania dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku

Tutaj można dokument pobrać, a poniżej – poczytać.

D202226301

Miejsca dostępne dla ludności zgodnie z definicją ustawową to wszelkie miejsca z wyjątkiem takich, do których dostęp jest [jakkolwiek] zabroniony lub niemożliwy bez użycia sprzętu technicznego [drabiny przystawianej, podnośnika, wejścia z użyciem systemu asekuracyjnego itp.].

Zgodnie z rozporządzeniem metodycznym (poprzednia zakładka) pomiary wykonuje się w zakresie wysokości od 30 cm do 2 metrów nad miejscowym podłożem (gruntem, podłogą, pomostem itp.)

Uwaga: prawo (w tym niniejsze rozporządzenie) nie definiuje wartości dopuszczalnych dla miejsc niedostępnych dla ludności („gdzieś w powietrzu”).

Rozporządzenie (zgodnie z wymaganiami ustawy) różnicuje poziomy dopuszczalne dla linii i stacji elektroenergetycznych dla terenów przeznaczonych pod zabudowę mieszkalną i dla pozostałych terenów; różnica dotyczy natężenia pola elektrycznego, które dla budynków mieszkalnych (nie biurowych lub przemysłowych) wynosi 1 kV/m, czyli jest „zaostrzona” o 3,2 decybela względem pozostałych terenów (10 kV/m).

Istnienie lub nieistnienie budynków mieszkalnych zgodnie z rozporządzeniem jest ustalane według istniejącego w chwili pomiaru stanu zagospodarowania i zabudowy nieruchomości (nie planów lub działań urzędów gminy).

Uwaga 1: w tabelach podane są dopuszczalne wartości wyrażone w różnych jednostkach. Pomiar natężenia pola elektrycznego E i magnetycznego H jest równoważny pomiarowi gęstości mocy S; te wielkości są powiązane prostą zależnością matematyczną. Innymi słowy: pomiar jednocześnie natężeń obu pól (E oraz H) zastępuje pomiar gęstości mocy i na odwrót.

Uwaga 2: tabele zawierają wartości w niektórych zakresach częstotliwości zależne od wartości tej częstotliwości, oznaczanej literą f. Przy tym zastosowano notację naukową dla oznaczenia operacji pierwiastkowania: w miejsce powszechnie znanego symbolu pierwiastka ( √f ) zastosowano równoważny zapis f ^0,5 (czyt. f do potęgi pół lub do potęgi jedna druga lub do potęgi pięć dziesiątych).

Przykład 1: dla częstotliwości 2 kHz dopuszczalne wartości wynoszą

Przykład 2: dla częstotliwości radiowej 900 MHz zapis dotyczący natężenia pola elektrycznego E

1,375×f^0,5

oznacza, że należy wyciągnąć pierwiastek (kwadratowy, czyli drugiego stopnia) z liczby 900, co równa się liczbie 30, i pomnożyć tę wartość przez 1,375.

Analogicznie dla natężenia pola magnetycznego przy takiej częstotliwości należy pierwiastek z 900 pomnożyć przez liczbę 0,037.

Matematycznie wyliczone dopuszczalne wartości dla miejsc dostępnych wynoszą:

Ostatecznie dla 900 MHz dopuszczalne wartości dla miejsc dostępnych wynoszą z nakazaną w przepisie precyzją jednego miejsca znaczącego odpowiednio 40 [V/m] i 0,1 [A/m].

Prawidłowa (obowiązująca) nazwa aktu prawnego, do której należy się odwoływać:

Rozporządzenie Ministra Klimatu z dnia 17 grudnia 2019 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku

Tutaj można dokument pobrać, a poniżej – poczytać.

D20192448

Ustawa jest dokumentem obszernym i dotyczy wszelkich możliwych rodzajów oddziaływań na środowisko. Tu przytoczymy jedynie jej fragmenty dotyczące instalacji i urządzeń emitujących pola elektromagnetyczne, ograniczając się do zagadnień związanych z badaniami pola em.

Ustawa w innych fragmentach nakłada na użytkowników takich instalacji specyficzne obowiązki (dokonanie zgłoszenia, poinformowanie dwóch organów itp.), których tutaj szczegółowo nie opisujemy. Skróty we fragmentach pomijają tekst nieistotny dla zagadnienia emisji pól em.

Proszę kliknąć wybrany odnośnik do fragmentu ustawy:

Prawidłowa (obowiązująca) nazwa aktu prawnego, do której należy się odwoływać:

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Tutaj można dokument pobrać, a poniżej – poczytać.

D20010627Lj